Gdzie zaplanować oczyszczalnię na działce i jakie odległości trzeba zachować?
Planując lokalizację przydomowej oczyszczalni ścieków, trzeba wziąć pod uwagę nie tylko wielkość samego urządzenia, ale również powierzchnię działki, istniejący lub planowany sposób jej zagospodarowania oraz wymagane prawem odległości pomiędzy poszczególnymi elementami systemu a innymi obiektami na posesji.
Błędnie zaplanowana lokalizacja może utrudnić wykonanie instalacji zgodnie z przepisami, ograniczyć wybór rozwiązania, a w niektórych przypadkach wpłynąć również na możliwość bezpiecznego korzystania ze studni jako źródła wody pitnej.
W praktyce oznacza to, że lokalizacja oczyszczalni nie sprowadza się wyłącznie do znalezienia miejsca na zbiornik. Trzeba przewidzieć również usytuowanie całego układu, czyli części odpowiadającej za oczyszczanie ścieków oraz miejsca wprowadzania ścieków oczyszczonych do gruntu.
Gdzie można zlokalizować osadnik lub urządzenie oczyszczające?
Przepływowe, szczelne osadniki podziemne, stanowiące część przydomowej oczyszczalni ścieków i służące do wstępnego oczyszczania ścieków, mogą być sytuowane w bezpośrednim sąsiedztwie budynku jednorodzinnego. Warunkiem jest wyprowadzenie ich odpowietrzenia przez instalację kanalizacyjną co najmniej 0,6 m powyżej górnej krawędzi okien i drzwi zewnętrznych, czyli zastosowanie tzw. wentylacji wysokiej.
Przy planowaniu miejsca dla osadnika lub urządzenia oczyszczającego trzeba uwzględnić również odległości od innych elementów zagospodarowania działki, w tym od studni, granicy działki, drogi, istniejącej infrastruktury podziemnej, drzew i dużych krzewów, a także późniejszy dostęp serwisowy oraz sposób użytkowania terenu.
W praktyce szczelne zbiorniki ściekowe, w tym osadniki oczyszczalni, sytuowane są z zachowaniem odległości analogicznej do zbiorników na nieczystości ciekłe, tj. co najmniej 15 m od osi studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi.
Niezależnie od wymagań formalnych dobrze jest także unikać lokalizowania zbiornika zbyt daleko od budynku. Zbyt długi przewód doprowadzający może powodować wychładzanie się ścieków oraz odkładanie się tłuszczów na ściankach rurociągu, co z czasem pogarsza warunki pracy całej instalacji.
Gdzie można zlokalizować system rozsączający?
Osobno należy rozpatrywać lokalizację systemu rozsączającego, czyli takich elementów jak drenaże rozsączające, pakiety rozsączające, komory, tunele filtracyjne, pola filtracyjne czy studnie chłonne. To właśnie te elementy odpowiadają za wprowadzanie ścieków oczyszczonych do gruntu, dlatego ich usytuowanie na działce ma szczególne znaczenie.
Jeżeli do systemu rozsączającego trafiają ścieki oczyszczone biologicznie, czyli po przejściu przez oczyszczalnię biologiczną (biologiczno-mechaniczną), odległość od osi studni wody pitnej powinna wynosić co najmniej 30 m.
Natomiast w przypadku układów z osadnikiem gnilnym i drenażem, czyli bez biologicznego oczyszczania ścieków, a także w odniesieniu do granicy pola filtracyjnego, wymagana odległość od osi studni wynosi co najmniej 70 m.
W praktyce oznacza to, że przy oczyszczalni biologicznej z odprowadzeniem ścieków oczyszczonych do gruntu system projektuje się tak, aby najbliższy przewód rozsączający znajdował się nie bliżej niż 30 m od osi studni. Przy układach z osadnikiem gnilnym i drenażem wymagania lokalizacyjne są wyraźnie bardziej rygorystyczne.
Przy sytuowaniu systemów rozsączających trzeba dodatkowo zachować minimum 1,5 m do najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego wód podziemnych. Oznacza to, że dno przewodu rozsączającego lub poziom pracy pola filtracyjnego musi być oddzielony od tego poziomu warstwą gruntu o miąższości co najmniej 1,5 m.
Najważniejsze odległości w skrócie:
– studnia → szczelny osadnik lub podobny zbiornik ściekowy: min. 15 m (analogicznie jak dla zbiorników na nieczystości ciekłe)
– studnia → najbliższy przewód rozsączający dla ścieków oczyszczonych biologicznie: min. 30 m
– studnia → układ z osadnikiem gnilnym i drenażem / granica pola filtracyjnego: min. 70 m
– dno przewodu rozsączającego lub pola filtracyjnego → najwyższy użytkowy poziom wodonośny: min. 1,5 m
Dlaczego lokalizacja oczyszczalni ma tak duże znaczenie?
Dobrze zaplanowana lokalizacja przydomowej oczyszczalni ścieków to nie tylko zgodność z przepisami. To również większe bezpieczeństwo użytkowania, mniejsze ryzyko problemów wykonawczych oraz większa pewność, że cały układ będzie działał stabilnie przez lata.
Na małych lub już zagospodarowanych działkach to właśnie odległości od studni, granicy działki, budynku, istniejącej infrastruktury podziemnej, drzew czy przyszłych elementów zagospodarowania bardzo często decydują o tym, jakie rozwiązanie można zastosować. Dlatego przed wyborem konkretnego urządzenia warto najpierw sprawdzić, czy na działce jest wystarczająco dużo miejsca na prawidłowe usytuowanie wszystkich elementów systemu.
W przypadku przydomowej oczyszczalni ścieków liczy się bowiem nie tylko sam zbiornik, ale cały układ i jego bezpieczna lokalizacja.
